טשולנט

טשאלנט איז דער מלך פונעם שבת'דיגן מיטאג. עס איז א געקעכטס וואס מען שטעלט אוועק ערב שבת און עס קאכט זיך פאמעלעך די גאנצע נאכט, כדי מען זאל האבן א ווארעם מאכל שבת אינדערפרי, אן קאכן אום שבת.

לויט די היסטאריקער האבן אשכנזישע אידן אנטוויקלט טשאלנט ערשט אין פראנקרייך און שפעטער אין דייטשלאנד, און ער ווערט שוין דערמאנט אין 12טן יארהונדערט. מען גלייבט אז ער שטאמט פון דעם ספרדישן "חמין". אין די אלטע שטעטלעך פלעגן משפחות ברענגען זייערע טעפ טשאלנט צום בעקער, וואו דער אויוון איז געבליבן הייס די גאנצע נאכט.

עס זענען דא פארשידענע טייטשן פאר דעם נאמען: איינער זאגט אז עס קומט פון לאטיין "קאלענטעם" – "דאס וואס איז הייס", אן אנדערער – פון פראנצויזיש "שוד" (הייס) און "לאן" (פאמעלעך).

היינט האט יעדע משפחה איר אייגענעם רעצעפט – מיט בינדלעך, קארטאפל, פלייש, גערשטן און קישקע – און דער "טשאלנט ביים קידוש" אדער דאנערשטאג ביינאכט אין א טשאלנט-שאפ אין בארא פארק איז א גאנצע מסורה פאר זיך.